Ostatnia aktualizacja 17 lutego 2026 przez BL
Rolniczy handel detaliczny (RHD) to działalność polegająca na produkcji żywności w całości lub w części z własnej uprawy oraz jej sprzedaży:
- bezpośrednio konsumentowi końcowemu,
- do zakładów prowadzących handel detaliczny z przeznaczeniem dla konsumenta finalnego (np. sklepy, restauracje, stołówki).
Sprzedaż może obejmować produkty:
- nieprzetworzone (np. owoce, warzywa),
- przetworzone (np. dżemy, soki, przetwory, oleje).
Rejestracja działalności
Podmioty prowadzące RHD podlegają obowiązkowi rejestracji:
- w przypadku produktów pochodzenia zwierzęcego lub żywności złożonej – u właściwego powiatowego lekarza weterynarii (Inspekcja Weterynaryjna),
- w przypadku żywności pochodzenia niezwierzęcego – u właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego (Państwowa Inspekcja Sanitarna).
Wniosek o wpis do rejestru należy złożyć w formie pisemnej, co najmniej 14 dni przed rozpoczęciem działalności.
Zwolnienie z obowiązku podawania wartości odżywczej
Podmioty prowadzące RHD w małych ilościach i dostarczające żywność bezpośrednio konsumentowi finalnemu lub lokalnym placówkom detalicznym mogą być zwolnione z obowiązku znakowania żywności wartością odżywczą – zgodnie z pkt 19 załącznika V do rozporządzenia (UE) nr 1169/2011.
Wymagania higieniczne
Produkcja i sprzedaż żywności w ramach RHD musi spełniać wymagania określone w Rozporządzeniu (WE) nr 852/2004 w sprawie higieny środków spożywczych.
W przypadku produkcji prowadzonej w pomieszczeniach używanych głównie jako prywatne domy mieszkalne (np. kuchnia domowa) stosuje się uproszczone wymagania higieniczne określone w załączniku II rozdział III ww. rozporządzenia.
Zasady zbywania żywności
Zgodnie z art. 44a ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, sprzedaż w ramach RHD:
- do zakładów detalicznych odbywa się wyłącznie na terytorium Polski,
- w przypadku produktów pochodzenia zwierzęcego – na obszarze danego województwa oraz określonych powiatów sąsiadujących,
- podlega limitom ilościowym,
- musi być dokumentowana,
- co do zasady nie może odbywać się z udziałem pośrednika (z wyjątkiem wystaw, festynów, targów i kiermaszy promujących żywność – w określonych przypadkach).
Obowiązkowe oznakowanie miejsca sprzedaży
W miejscu zbywania żywności należy umieścić w sposób czytelny i widoczny:
1. napis: „rolniczy handel detaliczny”,
2. dane podmiotu:
- imię i nazwisko albo nazwę i siedzibę,
- adres miejsca produkcji,
- weterynaryjny numer identyfikacyjny (jeśli został nadany).
Brak wymaganego oznakowania lub podanie informacji niepełnych albo nieprawdziwych podlega karze grzywny (art. 100 ust. 2 pkt 17 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia).
Podstawa prawna
- ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. z 2023 r. poz. 1448 z późn. zm.),
- rozporządzenia wykonawcze Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z grudnia 2016 r. dotyczące limitów ilościowych, rejestrów zakładów oraz nadawania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego.
